Uwaga! Bezpłatny informator „Czas pracy a obniżanie kosztów zatrudnienia”. Informator możesz otrzymać już dziś. I to zupełnie BEZPŁATNIE. Wystarczy, że zapiszesz się na wybrane biuletyny e-mailowe. Na bieżąco otrzymasz e-mailem informacje, które ułatwią Ci prowadzenie spraw kadrowych i pomogą ustrzec się błędów w wykonywaniu codziennych obowiązków. Zapisz się na:
KadryOnline.pl: Czas pracy: Czas pracy w listopadzie 2009 r.
W listopadzie br. mamy jak zwykle 2 święta, z czego jedno z nich – 1 Listopada - przypada w niedzielę. To powoduje nie tylko pewne modyfikacje przy obliczaniu wymiaru czasu pracy na obecny miesiąc, ale także zazwyczaj większe problemy z rozliczeniem czasu pracy w tym dniu. Sprawdź, jak prawidłowo „przebrnąć” przez listopad.
Aby obliczyć liczbę godzin pracy (tj. wymiar czasu pracy) w listopadzie 2009 r., stosujesz art. 130 Kodeksu pracy. I tak:
1. Mnożysz 40 godzin przez liczbę pełnych tygodni przypadających do przepracowania w okresie rozliczeniowym: 40 godzin x 4 tygodnie = 160 godzin.
2. Do końca listopada pozostał jeszcze 2 dni – 29 i 30 listopada. Dni pozostałe do końca okresu rozliczeniowego, które przypadają od poniedziałku do piątku (tzw. dni wystające), mnożysz przez 8 godzin. W listopadzie 2009 r. uwzględniasz zatem tylko jeden taki dzień - poniedziałek 30 listopada, gdyż 29 listopada przypada w niedzielę: 1 dzień x 8 godzin = 8 godzin.
3. Następnie sumujesz dotychczasowe obliczenia: 160 godzin + 8 godzin = 168 godzin.
4. Od tak obliczonej liczby godzin odejmujesz iloczyn 8 godzin i świąt przypadających w inne dni niż niedziela, także wówczas, gdy dni te przypadają w tym samym tygodniu. W listopadzie 2009 r. mamy tylko jedno takie święto – 11 Listopada. Święto 1 Listopada przypada w niedzielę, więc nie obniża wymiaru czasu pracy. 168 godzin – (1 święto x 8 godzin) = 168 – 8 = 160 godzin.
Wymiar czasu pracy do przepracowania przez zatrudnionych na pełnym etacie w listopadzie 2009 r. wynosi zatem 160 godzin.
To z kolei oznacza, że w listopadzie 2009 r. możesz zaplanować pracownikom zatrudnionym na cały etat maksymalnie 20 dni pracy (160 godzin : 8 godzin), przy obowiązkowych 11 dniach wolnych od pracy (31 dni kalendarzowych – 20 dni pracy).
Ważne!
Pracownicy nie otrzymają dodatkowego dnia wolnego w zamian za święto przypadające w niedzielę 1 listopada. Jeśli pracownik będzie wykonywał pracę w taki dzień, powinieneś zastosować przepisy dotyczące pracy w święto.
Uwaga na dobę świąteczną! Pamiętaj, że święto nie trwa od godz. 0.00 do godz. 24.00 w dniu świątecznym. Praca w święto odbywa się wówczas, gdy pracownik pracuje między godz. 6.00 w dniu świątecznym a godz. 6.00 w dniu następnym (art. 151 9 § 2 kp) – chyba że pracodawca ustali w firmie inne granice czasowe trwania niedzieli i święta.
Jeśli zatem pracownik będzie pracował na zmianie nocnej od 22.00 do 6.00 w nocy z 10 na 11 listopada, to nie będzie pracował w święto. Ale już pracownik, który będzie pracował na zmianie nocnej od godz. 22.00 do 6.00 rano w nocy z 11 na 12 listopada, będzie wykonywał pracę w święto.
Jak rekompensować pracę w święto? Gdy pracownik wykonywał pracę w święto – 1 lub 11 listopada, należy udzielić mu za to dnia wolnego od pracy w okresie rozliczeniowym obejmującym listopad. Jeżeli zatem okres rozliczeniowy w Twojej firmie jest 3-miesięczny i obejmuje październik, listopad i grudzień, możesz udzielić dnia wolnego np. w grudniu. Jeśli natomiast masz miesięczny okres rozliczeniowy, dnia wolnego powinieneś udzielić w listopadzie.
Pamiętaj, że za pracę w święto zawsze musisz dać pracownikowi cały dzień wolny. Zatem jeśli nawet pracownik pracował w święto tylko godzinę czy 2 godziny, należy mu udzielić całego dnia wolnego, a nie tylko jedną godzinę czy dwie godziny czasu wolnego. Gdy pracował więcej niż 8 godzin - np. 12, dajesz mu dzień wolny, a jeśli pracownik pracuje w podstawowym systemie czasu pracy, musisz jeszcze rozliczyć się z godzin przepracowanych w święto ponad 8-godzinną normę dobową.
Przykład 1
Pracownik pracował 11 listopada przez 12 godzin od godz. 6.00 do godz. 18.00. Pracuje w systemie podstawowym, tj. ma zaplanowaną pracę zawsze po 8 godzin na dobę.
Takiemu pracownikowi należy dać dzień wolny, a godziny powyżej 8-godzinnej normy dobowej rozliczyć w następujący sposób:
• na pisemny wniosek pracownika o odbiór nadgodzin - w stosunku 1:1 (tj. za jedną nadgodzinę dać jedną godzinę czasu wolnego) lub
• bez pisemnego wniosku pracownika o odbiór czasu wolnego - w stosunku 1: 1,5 (tj. za jedną nadgodzinę udzielić 1,5 godziny czasu wolnego).
Za 4 godziny przepracowane ponad 8 godzin można także, zamiast udzielać czasu wolnego, zapłacić pracownikowi wynagrodzenie i dodatek.
Przykład 2 Pracownik przepracował 12 godzin 1 listopada od godz. 8.00 do godz. 20.00. Pracuje w równoważnym systemie czasu pracy. Należy zapewnić pracownikowi inny, 12-godzinny dzień wolny w okresie rozliczeniowym obejmującym listopad.
Przykład 3
Pracownik pracował w nocy z 30 października na 1 listopada od godz. 22.00 do godz. 6.00 rano, a następnie pracodawca zlecił mu pracę w godzinach nadliczbowych od godz. 6.00 do godz. 10.00 w dniu 1 listopada.
Ze względu na to, że praca wykonywana od godz. 6.00 jest pracą nadliczbową, ale w dniu świątecznym, za te 4 godziny pracy (tj. od godz. 6.00 do godz. 10.00 1 listopada), należy udzielić pracownikowi całego dnia wolnego w okresie rozliczeniowym obejmującym maj. W przeciwnym razie, za godziny te będzie trzeba zapłacić wynagrodzenie i dodatek.
Zamiast dać pracownikowi dzień wolny za pracę w święto, możesz zapłacić mu wynagrodzenie i dodatek. Jest to alternatywa, której nie masz, gdy pracownik przychodzi do pracy w dniu tygodnia, który powinien mieć wolny (najczęściej jest to sobota) zgodnie z zasadą przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy.
Ile dodatków za pracę w święto? Jeśli pracownik pracował w święto 1 lub 11 listopada i nie udzieliłeś mu dnia wolnego, musisz wypłacić mu wynagrodzenie i dodatek (art. 151 11 § 3 kp). Zgodnie z powszechnie stosowaną przez pracodawców uchwałą Sądu Najwyższego pracownikowi należy wówczas wypłacić wynagrodzenie i tylko jeden 100% dodatek (uchwała SN z 15 lutego 2006 r., II PZP 11/05, OSNP 2006/11-12/170). Natomiast zdaniem PIP i Ministerstwa Pracy pracownikowi przysługują wówczas dwa 100% dodatki.
Pracownica ma harmonogramowe godziny pracy 7.00-15.00. Między godz. 14.00 a 15.00 wykorzystuje przerwę na karmienie dziecka piersią (wychodzi z pracy o godzinę wcześniej, a wynagrodzenie ma wypłacane jak za 8 godzin). Któregoś dnia musiała pracować dłużej - od 7.00 do 16.00. Jak powinniśmy rozliczyć te 2 dodatkowo przepracowane godziny (14.00-16.00), z których pierwsza przypadała na harmonogramowe godziny pracy, ale zwykle była wówczas wykorzystywana przerwa na karmienie dziecka?
Pracownik idzie na urlop wypoczynkowy od 1 do 9 maja 2010 r. Za święto 1 maja kierownik jednostki wyznaczył dzień wolny na 4 maja. Czy pracownikowi, który w tym czasie będzie na urlopie, będzie potem przysługiwał dodatkowy dzień wolny za 1 maja? A jak wyglądałaby sytuacja, gdyby pracownik w tym czasie był na zwolnieniu lekarskim?
Jeżeli pracownik pracuje w systemie 12-godzinnym, co drugi dzień, to czy w związku ze świętem 1maja 2010 r. też obniżamy mu czas pracy? Jeżeli tak, to o ile godzin? 8 czy 12, bo tyle dziennie pracuje.
W naszej firmie mamy 1-miesięczny okres rozliczeniowy i dzień wolny za 1 maja 2010 r. trzeba było odebrać w ciągu okresu rozliczeniowego, czyli do końca maja. Każdy z pracowników miał prawo do wybrania dowolnej daty. Jednak parę osób tego nie uczyniło. Czy w takiej sytuacji pracownik może to zrobić później, czy ten dzień „przepada”? A może kierownik powinien pracownikowi za taki dzień zapłacić? Podkreślam, iż nieodebranie dnia wolnego w przypadku tych pracowników nie wynikało z winy pracodawcy.
Proszę o informację jak rekompensować nadgodziny na wniosek pracownika w systemie równoważnym 12-godzinnym? Pracownica na recepcji w hotelu pracuje po 12 godzin w systemie zmianowym. Czy za przepracowane 36 nadgodzin należy się oddać 3 dni wolnego (36godzin), czy trzeba oddać 5 dni.
Czy pracodawca (firma zagraniczna, zarejestrowana w Polsce, obsługująca klientów ze Szwajcarii) może nakazać pracownikom pracę w obowiązujące w Polsce święta? Dni wolne natomiast obowiązują wtedy, kiedy w Szwajcarii są święta (np. 1 sierpnia) bądź w okresie rozliczeniowym (3 miesiące) pracownik otrzymuje adekwatną ilość dni wolnych. Podkreślam, że nie są to sporadyczne przypadki pracy w dni świąteczne. Pracodawca na początku roku przedstawia grafik, w które dni świąteczne pracujemy, a które (wg dni świątecznych w Szwajcarii) są dniami wolnymi. Czy jest to zgodnie z polskim prawem pracy?
Pracownik był zatrudniony na ½ etatu, odnotowywał godziny swojej pracy na liście obecności. W trakcie godzin pracy wychodził do lekarza lub załatwiać inne sprawy, odbywało się to za ustną zgodą pracodawcy. Godziny te pracownik odpracowywał w innym terminie, głównie w soboty, co nie było odnotowane na liście obecności. Po otrzymaniu wypowiedzenia pracownik żąda zapłacenia nadgodzin, które rzekomo przepracował. Nie były to jednak nadgodziny, lecz odpracowywanie godzin nieobecności. Nie ma tego w dokumentacji odnotowanego. Czy ten pracownik ma możliwość wygrania w sądzie?