Uwaga! Bezpłatny informator „Czas pracy a obniżanie kosztów zatrudnienia”. Informator możesz otrzymać już dziś. I to zupełnie BEZPŁATNIE. Wystarczy, że zapiszesz się na wybrane biuletyny e-mailowe. Na bieżąco otrzymasz e-mailem informacje, które ułatwią Ci prowadzenie spraw kadrowych i pomogą ustrzec się błędów w wykonywaniu codziennych obowiązków. Zapisz się na:
KadryOnline.pl: Rady pracowników: Ekspert odpowiada: Powołanie rady pracowników w domu pomocy społecznej
Ekspert odpowiada: Powołanie rady pracowników w domu pomocy społecznej
Dom pomocy społecznej jest prowadzony przez jednostkę samorządu terytorialnego. Nie prowadzi działalności gospodarczej. Poziom zatrudnienia nie spada poniżej 50 osób - stan na 31 marca 2008 r. - 53 osoby, które są zatrudniane na podstawie umowy o pracę. Nie działają żadne związki zawodowe. Czy mamy obowiązek utworzenia rady pracowników?
Jeżeli dom pomocy społecznej nie prowadzi działalności gospodarczej, to nie musi tworzyć rady pracowników.
1. Obowiązek tworzenia rady pracowników – od 24 marca 2008 r. mniejsi pracodawcy
Od 24 marca 2008 r. przepisy ustawy o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji (tzw. ustawa o radach pracowników) stosuje się do pracodawców wykonujących działalność gospodarczą i zatrudniających co najmniej 50 pracowników. Od 25 maja 2006 r. do 23 marca 2008 r. przepisy tej ustawy stosowane były do pracodawców (prowadzących działalność gospodarczą) i zatrudniających co najmniej 100 pracowników.
2. Rady pracowników tworzą pracodawcy prowadzący działalność gospodarczą, nawet niezarobkową
Aby stosować ustawę o radach pracowników konieczne jest spełnienie kilku warunków:
Dany podmiot musi być pracodawcą. Pracodawcą, zgodnie z definicją z Kodeksu pracy, jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników.
Pracodawca musi prowadzić działalność gospodarczą. Ustawa o radach pracowników nie zawiera definicji działalności gospodarczej. W kwestii, co należy rozumieć przez prowadzenie działalności gospodarczej wypowiedziała się Państwowa Inspekcja Pracy.
Zdaniem GIP:
Pracodawca prowadzący niezarobkową działalność gospodarczą też musi tworzyć rady pracowników
Ustawa posługując się pojęciem działalności gospodarczej, nie definiuje tego pojęcia ani nie zawiera odesłania do definicji zawartych w innych ustawach, w tym w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. Ustalając podmioty zobowiązane do jej realizacji, należy mieć na uwadze, iż ustawa o informowaniu i konsultowaniu pracowników wdraża postanowienia dyrektywy 2002/14/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 11 marca 2002 r. ustanawiającej ogólne ramowe warunki informowania i przeprowadzania konsultacji z pracownikami we Wspólnocie Europejskiej. Stąd też używanie pojęcia działalności gospodarczej jedynie w znaczeniu przyjętym w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej prowadziłoby do niezgodnego z dyrektywą ograniczenia zakresu podmiotowego ustawy. Z tego względu zasadne wydaje się stosowanie ustawy o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji do pracodawców, którzy prowadzą działalność gospodarczą – bez względu na to, czy jest to działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.
(Stanowisko Departamentu Prawnego w Głównym Inspektoracie Pracy z 1 września 2006 r. GNP-152-4560-432/06/PE).
A zatem, obowiązek powoływania rad pracowników będzie dotyczył pracodawców, zatrudniających (od 24 marca 2008 r.) co najmniej 50 pracowników i prowadzących działalność gospodarczą, bez względu na to czy jest ona nastawiona na zysk.
3. Spod działania ustawy nie wyłączono jednostek budżetowych
Rady pracowników w ogólne (bez względu na rozmiar zatrudnienia oraz prowadzenie działalności gospodarczej) nie muszą powoływać:
przedsiębiorstwa państwowe, w których tworzony jest samorząd załogi przedsiębiorstwa,
przedsiębiorstwa mieszane zatrudniające co najmniej 50 pracowników,
państwowe instytucje filmowe.
Należy zwrócić uwagę, że spod działania ustawy nie zostały wyraźnie wyłączone jednostki budżetowe. Podobnie jest w przypadku samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, czy szkół wyższych i teatrów. A zatem, jeśli jednostka budżetowa prowadzi działalność gospodarczą i zatrudnia (od 24 marca 2008 r.) co najmniej 50 pracowników, musi utworzyć radę pracowników.
4. Dom pomocy społecznej nie prowadzi działalności gospodarczej i nie tworzy rady pracowników
Przepisy ustawy o pomocy społecznej przewidują, iż w celu realizowania pomocy osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu niepełnosprawności, przewlekłej choroby lub podeszłego wieku, mogą być tworzone domy pomocy społecznej oraz placówki zapewniające całodobową opiekę takim osobom. Placówki te są tworzone na podstawie przepisów regulujących wykonywanie działalności gospodarczej, po uzyskaniu zezwolenia wojewody. Natomiast domy pomocy społecznej są tworzone przez m.in. jednostki samorządu terytorialnego, po uzyskaniu zezwolenia wojewody, na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej. Można zatem wnioskować, że domy pomocy społecznej nie prowadzą działalności gospodarczej jako takiej. To wystarczy, aby nie musiały tworzyć rady pracowników. Rady pracowników musiałby natomiast tworzyć placówki, o których mowa powyżej - prowadzą bowiem one działalność gospodarczą.
Podstawa prawna:
art. 6 pkt 5, art. 22 pkt 3, art. 57 ust. 1 pkt 1, art. 67 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004 r. nr 64, poz. 593, ze zm.),
art. 1 ust. 2, ust. 3, art. 26 ust. 1 ustawy z 7 kwietnia 2006 r. o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji (Dz.U. z 2006 r. nr 79, poz. 550),
art. 2 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. nr 155, poz. 1095, ze zm.),
art. 2 lit. a dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/14/WE z 11 marca 2002 r. ustanawiającej ogólne ramowe warunki informowania i przeprowadzania konsultacji z pracownikami we Wspólnocie Europejskiej (Dz. Urz. WE L 80 z 23 marca 2002 r.).
Każda ze stron porozumienia zawartego przed wejściem w życie ustawy o radach pracowników, może złożyć drugiej stronie pisemne zastrzeżenie co do spełniania przez to porozumienie wymogów ustawowych.
Czy istnieje obowiązek utworzenia rady pracowników w spółdzielniach mieszkaniowych w kraju? W spółdzielni, gdzie pracuję, jest zatrudnionych 230 osób. Działają 2 związki zawodowe pracowników. W maju 2006 r. zostało z nimi zawarte „Porozumienie w sprawie informowania pracowników oraz przeprowadzania konsultacji z pracodawcą” na mocy ustawy z 7 kwietnia 2006 r. Czy w tym przypadku należy podjąć działania w celu powołania rady pracowników i w jakim terminie?
Informowanie pracowników i przeprowadzanie z nimi konsultacji odbywa się poprzez tworzenie rad pracowników. Dotychczas obowiązek zakładania rad mieli pracodawcy, prowadzący działalność gospodarczą i zatrudniający co najmniej 100 pracowników. Jednak od 24 marca 2008 r. obowiązek ten dotyczy również mniejszych pracodawców. Sprawdź, czy w Twojej firmie musi powstać rada pracowników?
Zatrudniamy około 70 osób (nie mamy związków) i obecnie obejmie nas obowiązek tworzenia rad pracowników. W jaki sposób powinniśmy poinformować pracowników o prawie utworzenia rady? Czy trzeba uzyskać np. podpisy pracowników pod listą z informacją, albo wysłać w wszystkim odpowiednie pisma informujące?
Oddziały firmy są wyodrębnionym pracodawcą (są wskazane w umowach o pracę jako pracodawcy), ale nie mają osobowości prawnej. Mają odrębne NIP-y i REGON-y. Czy ustawa odnosi się do firmy jako całości, czy rady mają powstać w każdym z oddziałów? Jeśli tak, to czy trzeba wówczas tworzyć jeszcze jakąś jedną ogólną radę?